ภาษีหัก ณ ที่จ่าย ฉบับเจ้าของกิจการ: 1% 2% 3% 5% ใช้ตอนไหน
ภาษีหัก ณ ที่จ่ายเป็นเรื่องที่บริษัทเปิดใหม่พลาดมากที่สุด เพราะมันเกิดขึ้น "ตอนจ่ายเงิน" ไม่ใช่ตอนปิดงบ ถ้าจ่ายไปแล้วไม่ได้หัก ย้อนไปขอคืนจากคู่ค้าแทบเป็นไปไม่ได้ และคนที่ต้องรับผิดชอบคือคุณ ไม่ใช่เขา
หลักการใน 3 ประโยค
- เมื่อบริษัทจ่ายเงินค่าบริการ (ไม่ใช่ค่าสินค้า) ให้ใครก็ตาม ต้องหักภาษีไว้ส่วนหนึ่งตามอัตราที่กฎหมายกำหนด
- นำเงินที่หักไว้ส่งกรมสรรพากรภายในวันที่ 7 ของเดือนถัดไป และออกหนังสือรับรอง (50 ทวิ) ให้ผู้รับเงิน
- ผู้รับเงินนำ 50 ทวิ ไปใช้เป็นเครดิตภาษีตอนยื่นภาษีประจำปีของตัวเอง — เงินไม่ได้หายไปไหน แค่จ่ายล่วงหน้า
ตารางอัตราที่ SME เจอบ่อย
| จ่ายค่าอะไร | อัตรา | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| ค่าขนส่ง | 1% | บริษัทขนส่งเอกชน รถรับจ้าง (ไม่รวมไปรษณีย์ / ขนส่งสาธารณะ) |
| ค่าโฆษณา | 2% | ยิงแอด เอเจนซี่โฆษณา ป้ายโฆษณา |
| ค่าบริการ / ค่าจ้างทำของ | 3% | ค่าซ่อม ค่าติดตั้ง ค่าทำเว็บ ค่าถ่ายภาพ ค่าจ้างฟรีแลนซ์ ค่าทำความสะอาด |
| ค่าวิชาชีพอิสระ | 3% | ค่าทำบัญชี ค่าสอบบัญชี ค่าทนาย ค่าออกแบบสถาปนิก |
| ค่าเช่าทรัพย์สิน | 5% | ค่าเช่าออฟฟิศ ค่าเช่ารถ ค่าเช่าอุปกรณ์ |
| เงินปันผล | 10% | จ่ายปันผลให้ผู้ถือหุ้นบุคคลธรรมดา |
| ดอกเบี้ย | 1% / 15% | จ่ายให้นิติบุคคล 1% จ่ายให้บุคคลธรรมดา 15% |
| เงินรางวัล ชิงโชค | 5% | รางวัลจากการประกวด ชิงโชค |
| เงินเดือน ค่าจ้าง | อัตราก้าวหน้า | คำนวณตามภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของพนักงานแต่ละคน |
ซื้อสินค้า vs จ้างบริการ — แยกให้ออก
การซื้อสินค้าไม่ต้องหัก ณ ที่จ่าย ส่วนบริการต้องหัก ปัญหาคือหลายรายการก้ำกึ่ง ให้ดูว่าสิ่งที่คุณจ่ายเงินซื้อคือ "ของ" ที่มีอยู่แล้ว หรือ "การทำงาน" ให้คุณ
| กรณี | หักหรือไม่ | เหตุผล |
|---|---|---|
| ซื้อคอมพิวเตอร์จากร้าน | ไม่หัก | ซื้อสินค้าสำเร็จรูป |
| จ้างร้านประกอบคอมตามสเปก | หัก 3% | จ้างทำของ |
| ซื้อป้ายไวนิลสำเร็จ | ไม่หัก | สินค้า |
| จ้างทำป้ายตามแบบที่เราออกแบบ | หัก 3% | จ้างทำของ |
| ค่าซ่อมรถ (รวมค่าอะไหล่ในบิลเดียว) | หัก 3% ทั้งบิล | ถ้าไม่แยกค่าอะไหล่ออกจากค่าแรง ถือเป็นค่าบริการทั้งจำนวน |
| ค่าอาหารในร้านอาหาร | ไม่หัก | ถือเป็นการขายสินค้า |
| จ้างจัดเลี้ยง (catering) มาที่งาน | หัก 3% | บริการ |
หักจากยอดไหน
หักจากยอดก่อน VAT เสมอ ตัวอย่าง ค่าบริการ 10,000 บาท VAT 700 บาท รวม 10,700 บาท → หัก ณ ที่จ่าย 3% ของ 10,000 = 300 บาท → จ่ายจริง 10,400 บาท และออก 50 ทวิ ให้ผู้รับ 300 บาท
ยื่นแบบไหน เมื่อไหร่
| แบบ | ใช้เมื่อจ่ายให้ | กำหนดยื่น |
|---|---|---|
| ภ.ง.ด.1 | พนักงาน (เงินเดือน ค่าจ้าง โบนัส) | วันที่ 7 ของเดือนถัดไป (ออนไลน์ถึงวันที่ 15) |
| ภ.ง.ด.3 | บุคคลธรรมดา (ฟรีแลนซ์ ผู้ให้เช่าที่เป็นบุคคล) | วันที่ 7 ของเดือนถัดไป (ออนไลน์ถึงวันที่ 15) |
| ภ.ง.ด.53 | นิติบุคคล (บริษัท ห้างหุ้นส่วน) | วันที่ 7 ของเดือนถัดไป (ออนไลน์ถึงวันที่ 15) |
| ภ.ง.ด.1ก | สรุปเงินเดือนทั้งปีของพนักงานทุกคน | ภายในเดือนกุมภาพันธ์ของปีถัดไป |
ลืมหัก หรือหักแล้วไม่ส่ง เกิดอะไรขึ้น
- ลืมหัก — ผู้จ่ายต้องรับผิดร่วมกับผู้รับในภาษีจำนวนนั้น ในทางปฏิบัติคือคุณควักจ่ายเอง เพราะไปเรียกคืนจากคู่ค้าแทบไม่ได้
- หักแล้วส่งช้า — ค่าปรับอาญาไม่เกิน 2,000 บาทต่อแบบ (ปกติ 100 บาทถ้าไม่เกิน 7 วัน, 200 บาทถ้าเกิน) บวกเงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือนของภาษีที่ส่งช้า เศษของเดือนนับเป็น 1 เดือน
- ไม่ออก 50 ทวิ — มีโทษปรับ และคู่ค้าใช้เครดิตภาษีไม่ได้ ทำให้เสียความสัมพันธ์ทางธุรกิจ
ฝั่งผู้รับเงิน: อย่าทิ้ง 50 ทวิ
ถ้าบริษัทของคุณเป็นฝ่ายให้บริการและถูกหัก 3% ทุกใบ นั่นคือเงินภาษีที่จ่ายล่วงหน้าไปแล้ว ตอนยื่น ภ.ง.ด.50 ปลายปี ยอดนี้จะถูกนำมาหักจากภาษีที่ต้องจ่าย ถ้าถูกหักไว้มากกว่าภาษีจริง ขอคืนได้ แต่ต้องมีหนังสือรับรอง 50 ทวิ ครบทุกใบ
e-Withholding Tax ทางเลือกที่ลดงานเอกสาร
ถ้าโอนเงินผ่านธนาคารที่รองรับ e-Withholding Tax ธนาคารจะหักภาษี นำส่งสรรพากร และออกหลักฐานอิเล็กทรอนิกส์ให้ทั้งสองฝ่ายอัตโนมัติ ไม่ต้องทำ 50 ทวิ กระดาษ ไม่ต้องยื่น ภ.ง.ด.3/53 สำหรับรายการนั้น เหมาะกับบริษัทที่จ่ายค่าบริการหลายรายต่อเดือน
สรุป
ก่อนโอนเงินค่าบริการทุกครั้ง ให้ถามตัวเอง 2 ข้อ: นี่คือสินค้าหรือบริการ และผู้รับเป็นบุคคลหรือบริษัท ตอบได้แล้วเปิดตารางด้านบน หักให้ถูก ส่งภายในวันที่ 7 ออก 50 ทวิ ให้เขา — ทำเป็นนิสัยตั้งแต่บิลแรก จะไม่มีวันต้องควักเงินจ่ายภาษีแทนคนอื่น
คำถามที่พบบ่อย
บุคคลธรรมดาจ้างฟรีแลนซ์ ต้องหัก ณ ที่จ่ายไหม+
โดยทั่วไปไม่ต้อง หน้าที่หัก ณ ที่จ่ายค่าบริการเป็นของนิติบุคคล (บริษัท ห้างหุ้นส่วน) ยกเว้นบางกรณีเช่นการจ่ายค่าเช่าหรือดอกเบี้ยตามที่กฎหมายกำหนด
คู่ค้าไม่ยอมให้หัก บอกว่าจะเก็บเต็ม ทำอย่างไร+
หน้าที่หักเป็นของผู้จ่ายตามกฎหมาย ปฏิเสธไม่ได้ ถ้าคู่ค้าต้องการรับเต็ม ต้องคิดราคาให้สูงขึ้น (gross-up) แล้วคุณหักจากยอดใหม่ ไม่ใช่ข้ามการหัก
ค่าบริการจากบริษัทต่างประเทศ ต้องหักไหม+
ต้อง ส่วนใหญ่หัก 15% ตาม ภ.ง.ด.54 และอาจต้องนำส่ง VAT แทนด้วยแบบ ภ.พ.36 อัตราอาจลดลงถ้าประเทศนั้นมีอนุสัญญาภาษีซ้อนกับไทย ควรปรึกษาผู้ทำบัญชีเป็นรายกรณี
บริการที่เกี่ยวข้อง
ให้ IC ดูแลภาษีรายเดือนให้ครบ ไม่ตกหล่น
ยื่นภาษีรายเดือนเริ่มต้น 1,000 บาท/เดือน เลือกเฉพาะรายการที่ต้องการได้ ทั้ง VAT หัก ณ ที่จ่าย ประกันสังคม และงบรายเดือน — คุณส่งเอกสาร เราจัดการยื่นให้ตรงเวลาทุกแบบ
ทีมงาน IC ACC
ทีมงานผู้เชี่ยวชาญด้านบัญชีและภาษีของ IC Accounting & Service พร้อมให้คำปรึกษาและแบ่งปันความรู้เพื่อสนับสนุนการเติบโตของธุรกิจคุณอย่างมั่นคง
